Chiều 11/9, Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh tổ chức Hội nghị lấy ý kiến đối với dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa. Phó Trưởng đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh Võ Hoàng Ngân chủ trì hội nghị.
Tham gia góp ý dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa, đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Đức Nghĩa đánh giá việc chuyển từ Luật Hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa năm 2017 sang Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa cho thấy sự thay đổi trong cách tiếp cận chính sách. Theo đó, trọng tâm không chỉ dừng ở việc hỗ trợ mà hướng tới đồng hành, tạo điều kiện và thúc đẩy doanh nghiệp phát triển.
Theo ông Nguyễn Đức Nghĩa, dự thảo Luật cũng đã quy định cụ thể hơn về hình thức, phương thức và điều kiện thực hiện chính sách. Những quy định này được kỳ vọng góp phần nâng cao tính khả thi khi Luật được triển khai trên thực tế.
Liên quan đến đối tượng áp dụng, ông Nguyễn Đức Nghĩa đề nghị bổ sung các quy định nhằm hạn chế tình trạng doanh nghiệp lớn chia, tách thành nhiều doanh nghiệp nhỏ và vừa để được hưởng chính sách hỗ trợ. Theo đó, cần nghiên cứu quy định không áp dụng chính sách đối với doanh nghiệp thực hiện chia, tách sau thời điểm Luật có hiệu lực.
Cùng với đó, cần xem xét trường hợp các doanh nghiệp hoạt động trong cùng ngành nghề, cùng tập đoàn hoặc cùng địa phương có tổng số nhân sự, doanh thu và nguồn vốn đạt ngưỡng của doanh nghiệp lớn. Việc làm rõ những trường hợp này nhằm bảo đảm sự cạnh tranh bình đẳng, công bằng trong quá trình tiếp cận và thụ hưởng chính sách.
Về tiêu chí xác định doanh nghiệp nhỏ và vừa, từ thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội cũng như xu hướng gia tăng quy mô của doanh nghiệp, ông Nguyễn Đức Nghĩa đề xuất điều chỉnh mức tổng nguồn vốn từ 150 tỷ đồng lên khoảng 200 tỷ đồng, đồng thời nâng mức doanh thu từ 400 tỷ đồng lên khoảng 500 tỷ đồng.
Theo đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh, việc điều chỉnh các ngưỡng này cần bảo đảm phù hợp hơn với quy mô thực tế của doanh nghiệp, đồng thời vẫn cân đối với khả năng nguồn lực hỗ trợ của Nhà nước.
Một nội dung được ông Nguyễn Đức Nghĩa đặc biệt đề nghị nghiên cứu là bổ sung chính sách cấp bù lãi suất đối với các khoản vay của doanh nghiệp nhỏ và vừa khởi nghiệp sáng tạo, doanh nghiệp công nghệ cao, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và doanh nghiệp chuyển đổi từ hộ, cá nhân kinh doanh.
Theo đề xuất, chính sách cấp bù lãi suất có thể được thực hiện thông qua các tổ chức tín dụng. Giải pháp này được kỳ vọng tạo thêm điều kiện để các doanh nghiệp mới thành lập, còn hạn chế về vốn và tài sản bảo đảm tiếp cận nguồn tín dụng, qua đó nâng cao khả năng duy trì hoạt động và phát triển.
Đại diện Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Võ Minh Thư đề nghị tiếp tục làm rõ phạm vi đối tượng áp dụng của Luật, nhất là đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa có vốn đầu tư nước ngoài.
Theo dự thảo, doanh nghiệp nhỏ và vừa được xác định là doanh nghiệp được thành lập và hoạt động theo quy định của pháp luật về doanh nghiệp. Trong khi đó, pháp luật về đầu tư có sự phân biệt giữa doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và doanh nghiệp có vốn đầu tư trong nước.
Từ thực tế hoạt động tại các khu chế xuất, khu công nghiệp trên địa bàn TP. Hồ Chí Minh, bà Nguyễn Võ Minh Thư cho biết số lượng doanh nghiệp nhỏ và vừa có tỷ lệ vốn đầu tư nước ngoài trên 50% tương đối lớn.
Do đó, đại diện Ban Quản lý các Khu chế xuất và công nghiệp TP. Hồ Chí Minh đề nghị dự thảo Luật làm rõ nhóm doanh nghiệp này có thuộc đối tượng được hưởng các chính sách hỗ trợ theo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa hay không.
Việc quy định rõ phạm vi đối tượng được hưởng chính sách sẽ giúp thống nhất cách hiểu và tạo thuận lợi hơn trong quá trình tổ chức thực hiện, đồng thời hạn chế những cách hiểu khác nhau khi áp dụng chính sách trên thực tế.
Tại hội nghị, đại diện Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP. Hồ Chí Minh Nguyễn Thị Kim Oanh tập trung phản ánh những khó khăn của doanh nghiệp trong việc tiếp cận, cập nhật và thực hiện các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh.
Theo bà Nguyễn Thị Kim Oanh, thời gian qua, doanh nghiệp nhỏ và vừa gặp không ít khó khăn trong việc nắm bắt các quy định pháp luật, nhất là những quy định liên quan đến thuế và kế toán. Hệ thống quy định ngày càng nhiều và phức tạp, trong khi phần lớn doanh nghiệp nhỏ và vừa chưa có bộ phận chuyên trách về pháp lý.
Điều này có thể dẫn đến nguy cơ doanh nghiệp mắc sai sót trong quá trình thực hiện, phát sinh thêm chi phí hoặc bị xử phạt ngay cả trong trường hợp không cố ý vi phạm.
Bên cạnh những yêu cầu về tuân thủ pháp luật, quá trình chuyển đổi số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ thông tin cũng đang đặt ra thêm những yêu cầu mới đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh.
Khả năng tiếp cận công nghệ và thực hiện các thủ tục trực tuyến của một bộ phận doanh nghiệp, hộ kinh doanh còn hạn chế. Trong điều kiện môi trường kinh doanh ngày càng cạnh tranh, những khó khăn này có thể tạo thêm áp lực đối với doanh nghiệp, khiến một số đơn vị có tâm lý thu hẹp hoạt động, chờ đợi và chưa mạnh dạn đầu tư, mở rộng phát triển.
Từ thực tiễn hỗ trợ doanh nghiệp, bà Nguyễn Thị Kim Oanh đề nghị dự thảo Luật bổ sung các chính sách hỗ trợ cụ thể về kế toán và tư vấn pháp luật cho doanh nghiệp nhỏ và vừa, đặc biệt trong quá trình chuyển đổi.
Đồng thời, cần nghiên cứu cơ chế hỗ trợ các hiệp hội doanh nghiệp xây dựng những chương trình trợ phí nhằm tuyên truyền, phổ biến pháp luật và cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên sâu cho doanh nghiệp.
Đại biểu Nguyễn Thị Kim Oanh cũng đề nghị Đoàn ĐBQH TP. Hồ Chí Minh và các cơ quan liên quan tiếp tục nghiên cứu những giải pháp hỗ trợ thiết thực hơn đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa, hộ kinh doanh, tập trung vào các lĩnh vực như thuế, kế toán.
Theo bà, việc tăng cường hỗ trợ trong những lĩnh vực này sẽ giúp doanh nghiệp có điều kiện hiểu đúng, thực hiện đúng các quy định pháp luật, qua đó giảm chi phí tuân thủ và tạo nền tảng để duy trì hoạt động ổn định, phát triển bền vững.
Các ý kiến được nêu tại hội nghị cho thấy việc hoàn thiện dự thảo Luật Phát triển doanh nghiệp nhỏ và vừa cần tiếp tục gắn với những vấn đề đang đặt ra từ thực tiễn hoạt động của doanh nghiệp. Những nội dung về xác định đối tượng thụ hưởng, tiêu chí doanh nghiệp nhỏ và vừa, hỗ trợ tín dụng, tư vấn pháp luật, kế toán và chuyển đổi số đều có liên quan trực tiếp đến khả năng duy trì, mở rộng hoạt động của doanh nghiệp.
Việc tiếp thu, nghiên cứu các đề xuất tại hội nghị sẽ góp phần hoàn thiện chính sách theo hướng phù hợp hơn với thực tế, đồng thời tạo cơ sở để các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa được triển khai hiệu quả, đúng đối tượng và đáp ứng tốt hơn nhu cầu phát triển trong thời gian tới.
N.Hà